Μετάβαση στο περιεχόμενο

Θρύλοι του Μεραμβέλου: Οι ληστάδες του Νίσπητα

Ο Αφέντη – Χριστός του Νίσπιτα στα παλαιϊνά τα χρόνια, ήτονε μοναστήρι με πεντέξη καλογέρους.
Εποχή Τουρκώ μιαν ταχυνή, δυο – τρεις καλογέροι επιάσανε κάτω τα περβόλια ντως να πα ποτίσουνε και οι επίλοιποι εδόσανε πέρα το Βραχασώτη, να πα πάρουνε τα πάχτητα από τσι βοσκαρές.
Αμοναχό το μοναστήρι, εβρήκανε καιρό ένα – δυο περασάρηδες, φωθιά να τσοι κάψει, επατήσανε τα κελιά των καλογέρω και τα διαγουμίσανε οι αδικοθάνατοι, εφορτώσανε ΄δά ύστερα τα νοικοκεράτα του μοναστηριού, στα χτήματά ντως κι εχαθήκανε.
Σαν εγιαγύρανε αργά οπίσω οι καλογέροι, ίντα να δούνε απού δεν τους είχανε πράμα αφητό οι ληστάδες!
Ίντα να κάμουνε, ίντα να μην κάμουνε, εμπήκανε μέσα στην εκκλησά κι ερχίξανε δέησες κι αφορεσμούς. Εκάμανε ολονυχτία. Ο πλειά γέρος είπε στσ΄ άλλους καλογέρους ν΄ανημένουνε, γιατί ο Αφέντη Χριστός, δα τώσε πέψει τα νοικοκεράτα ντως οπίσω.
Ένας όμως καλόγερος εμάνισε με τη Χάρη ντου κι ως ήτονε γονατιστός ομπρός στην εικόνα κι εδέουντο, τήνε πιάνει, εβγήκε όξω από την εκκλησά και τήνε πέταξε μέσα στσ΄ ασπαλάθους.
– Σκύλε ίντά ΄καμες εκειά! του φώναξε ο πλεια γέρος καλόγερος. Δε δα μεσημεριάσει και τα πράματά μας δα να ΄ν ερχομένα. Δε σας είπα πως η Χάρη ντου, δα μας τα γιαγύρει;
Σαν ετελέψανε τσι δέησές τως οι καλόγεροι, επορίσανε από την εκκλησά, ο γεις επήε να ετοιμάσει τσικάλι κι οι γι άλλοι εκάθουντο στο πεζούλι κι εσοκουβεδιάζανε το μαντέ ίσαμε απού εμεσημέριασε μπλιο κι εκάτσανε στην τράπεζα να φάνε ψωμί.
Μιαν κοπανιά, γροικούνε ποδοβολητά χτημάτω απ’ όξω και κούρκουνο στην πόρτα ντως, ανοίγουνε, και θωρούνε ομπρός τως τρεις ονομάτους με τα χτήματα φορτωμένα τα νοικοκεράτα απού τως ελείπανε.
– Ετουλόγου μας είμαστε απού επατήσαμε οψές τα κελιά κι εκλέψαμε τα έχη σας. Ολονύχτιως τση νύχτας ελαλούσαμε τα χτήματα, μα όντεν εποδιαφώτα μπλιο, τα χτήματα εγιαγέρνανε οπίσω. Ίντα δεν τως εκάμαμε να πχιαίνουνε ομπρός, μ΄αυτά, πράμα!
– Εκαταλάβαμέ ντο ΄μείς, για κειονά σάσε γιαγέρνομε τα κλεμένα, είπανε οι ληστάδες.
Επιάσανε δά ύστερα όλοι, εξεφορτώνανε τα χτήματα κι εβάνανε τα χρειασίδια στη θέση ντως.
Ο καλόγερος απού ΄χενε πεταμένο το ΄κόνισμα τ’ Αφέντη Χριστού στσ΄ ασπαλάθους, επήε, το ΄πιασε κι ως εξάνοιγε τη Χάρη ντου, λέει:
– Δεν εκάτεχες Χριστέ μου, ό,τι ΄καμες σύναυγα, να το κάμεις απόσταν οψάργας, μόνο ήφηκες τσοι κακομοίρηδες να βολοδέρνουνε όλη τη νύχτα;
Εμπήκε δά ύστερα ο καλόγερος στην εκκλησά να βάλει το ΄κόνισμα στον τόπο ντου και θωρεί τσοι ληστάδες γονατιστούς να δέουνται για τσ’ αμαρτίες τως.
Αποκειά κι ύστερα, οι ληστάδες μετανιωμένοι, δεν εξαναφύγανε από το Νίσπιτα, μόνο εκάτσανε κι εκάνανε τσοι δούλους, ίσαμε απού, ύστερα από χρόνια, εβάλανε κι ετούτοι το καλογερίστικο ράσο κι εδέουντο για τη σωτηρία των αθρώπω.

(σ.σ. Το θρύλο τούτο τον έχω καταγράψει από τα χείλια του συχωρεμένου Τσιχλαντρέα 86 χρόνων χειμώνα του 1952 στο σπίτι του μακάριου παππού μου Χατζή Γεωργίου π΄΄ Εμμ. Χουρδάκη που ήσανε αχώριστοι φίλοι και με ΄γάπα κι αυτός σα να ΄μουνε ΄γγόνι ντου. Μου δηγούντανε ο ίδιος ένα σωρό ιστορίες, μυστήρια, πράματα και θάματα).

* Νίσπιτας Σύνολο ορεινών τοπωνυμίων μεγάλης περιοχής στο μέσο ύψος του βουνού Καβαλαρά νότια της Νεάπολης, όπου παμπάλαιο μοναστήρι του Αφέντη Χριστού.
Σε χρόνους σκλαβιάς η περιοχή λόγω του δύσβατου αποτέλεσε λημέρι και ορμητήριο χαϊνηδων.
Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης Θεοχάρης Δετοράκης ισχυρίζεται ότι η λέξη προέρχεται από το ομηρικό λήμμα «Ίσπιτας», το δε γράμμα «Ν» δεν είναι άλλο από το «ν» της αιτιατικής : (τον Ίσπιτα – το Νίσπιτα).
Στην ντοπιολαλιά του Μεραμπέλου, «νισπίτι (το)» παναπεί πέρασμα, οι δε Τούρκοι κατά την τοπική παράδοση χαρακτήρισαν την περιοχή αυτή, ως «κακό νισπίτι (το)» δηλαδή κακό πέρασμα λόγω ακριβώς του δύσβατου αλλά και της χρησιμοποίησης του τόπου ως λημέρι και ορμητήριο αρματωλών και κλεφτών.

Μιχάλης Χουρδάκης – Νίσπητας

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.

Αρέσει σε %d bloggers: